Webassembly ile Internet yeniden degisecek

teknoloji
internet
yazılım

#1

Gelisen web teknolojileriyle beraber kullanici ile interaktif iletisim tabanli Web 2.0 internet dunyasini oldukca degistirdi. Oyle ki sosyal medya endustrisi Web 2.0 ile dunyamiza giren ve milyar dolarlik sirketleri is dunyasina kazandiran bir olgu artik. Sadece is dunyasi mi ihtilaller, arap bahari gibi siyasi etkileri, devasa yeni ekonomik alan ve dunyanin daha fazla kuresellesmesi. Ustelik cevrimici olan kullanici sayisi da gittikce artmakta ve ‘sanal dunya’ gun gectikce gercek dunyadan daha fazla insanlarin hayatlarina dokunmaya basladi.

Simdi ise bana gore bir sonraki kritik esikteyiz. Web tabanli dinamik bircok uygulamanin temelini olusturan javascript dunyasi tamamen degismenin esiginde. Ilk baslarda bir tarayici dili olarak tasarlanan javascript performans odakli tasarlanmamisti. Webin gelismesiyle beraber javascriptte inovasyon ihtiyaci duyulmus JIT (Just in Time) derleme yaklasimiyla javascript performans konusunda muthis bir ivme kazanmisti. Oyle ki node.js gibi kutuphanelerin yazimi her ne kadar sunucu temelli tasarlanmasa bile, javascript ile sunucu odakli yazilimlarin gelistirilmesine olanak sagladi. Ahan da size node.js ile yazilmis smtp server :slight_smile:

https://haraka.github.io/

Simdi ise yine Web de her daim cigir acan Mozilla Vakfi Webassembly ile yeni bir cigir acmaya hazirlaniyor. Soyle dusunun masaustunde oynadiginiz bir oyunu ayni ozelliklerle tarayicinizda oynayabilseydiniz nasil olurdu ya da unreal editoru taraici icinde calistirabilseydiniz ? Proje bunun onunu aciyor. Kisaca makenizma soyle isliyor, simdilik sadece C/C++ dillerini desteklese de ilerde herhangi bir programlama diline destek verilecek, aradaki wasm yazdiginiz kodu tarayicilarin anlayacagi bytecode a cevirerek makina dili seviyesinde calisma zamani performansi sagliyor. Yani native bir C++ uygulamasi gibi. Bircok browser experimental olarak desteklese de firefox bir hafta once cikan surumuyle artik webassembly yi kararli olarak destekliyor.

https://hacks.mozilla.org/2017/03/firefox-52-introducing-web-assembly-css-grid-and-the-grid-inspector/

Yakinda bir zamanda aklimda bulunan basit bir projeyle hem konuyu daha iyi anlamaya hem de elimden geldigince buraya yazmaya devam edecegim.